ABD’nin Nashville kentinde bir ikinci el mağazasından yaklaşık 121 liraya (2,48 dolar) satın alınan rulo halindeki belgenin, ABD Bağımsızlık Bildirgesi’nin 1823 yılına ait nadir bir baskısı olduğu belirlendi. Yıllarca bir evin garajında bekledikten sonra açık artırmaya çıkarılan tarihi doküman, müzayedede 477 bin 650 dolara (yaklaşık 24 milyon lira) alıcı buldu.
Müzik ekipmanları teknisyeni olarak çalışan Michael Sparks, Mart 2006’da Music City Thrift Store’daki ev eşyaları reyonunu incelerken rulo yapılmış bir kağıt fark etti. Şamdan ve tuzluk setiyle beraber 2,48 dolar ödeyerek edindiği parçanın geçmişini aydınlatmak isteyen Sparks, aylar süren kapsamlı bir araştırma yürüttü.
Yapılan teknik incelemeler sonucunda eserin, gravür ustası William J. Stone tarafından hazırlanan ve “Stone baskısı” adıyla bilinen resmi Bağımsızlık Bildirgesi kopyalarından biri olduğu teyit edildi.
Yalnızca 200 Adet Üretilmişti
1776 tarihli orijinal Bağımsızlık Bildirgesi parşömeninin yıpranması nedeniyle, dönemin Dışişleri Bakanı John Quincy Adams’ın talebi doğrultusunda William J. Stone belgenin bakır levha üzerine kalıbını çıkardı. ABD Kongresi 1823 senesinde, hayatta kalan imzacılar, devlet yöneticileri ve kamu kurumları için dana derisi parşömen üzerine 200 adet resmi nüsha basılmasını kararlaştırdı.
Sparks’ın keşfinden önce araştırmacılar tarafından yalnızca 35 kopyanın varlığı tespit edilebilmişti. Günümüze ulaştığı bilinen 36’ncı kopya olarak kayıtlara geçen tarihi doküman için uzmanlar değerlendirmede bulundu:
Uzmanlar, mürekkep kalitesi ve muhafaza durumu yüksek olan belgenin piyasa değerinin öngörülenin üzerinde olduğunu açıkladı.
Garaj Duvarından Müzayede Salonuna
Nadir belgenin ikinci el dükkanına ulaşma sürecinde Nashville sakini Stan Caffy’nin kararı etkili oldu. Bir bahçe satışından 10 dolara temin ettiği dokümanı 10 yıl boyunca garajının duvarında asılı tutan Caffy, eşinin temizlik ricası üzerine parçayı mağazaya bağışladı. Doküman, Sparks tarafından satın alınmasından sadece iki gün önce standart fiyat etiketiyle rafa çıkarılmıştı.
Kuzey Karolina’nın Burlington kentinde Raynors’ Historical Collectible Auctions tarafından düzenlenen açık artırma, 125 bin dolarlık başlangıç bedeliyle açıldı. Müzayedede telefon aracılığıyla teklif veren ve kimliği gizli tutulan bir alıcı, tarihi belgeyi 477 bin 650 dolara (yaklaşık 24 milyon lira) satın aldı. Bu işlem, ABD tarihinde ikinci el mağazalarından çıkan en yüksek bedelli keşifler arasında yer aldı.
