İstihdam, Sağlık ve Sosyal Güvenlik Alanlarına Odaklanılacak
Çin, 2026-2030 yıllarını kapsayacak 15. Beş Yıllık Planı çerçevesinde, “halk merkezli” kalkınma stratejisini istihdam, sağlık ve sosyal güvenlik alanlarında derinleştirmeyi hedefliyor. Devlet Başkanı Xi Jinping, yaşlı bakımı ve hizmet sektöründeki çalışanların yaşam koşullarının iyileştirilmesine yönelik incelemeleri sırasında, kamu hizmetlerinin doğrudan halkın ihtiyaçlarına göre şekillendirilmesi gerektiğini vurguladı.
Çin Komünist Partisi’nin (ÇKP) kuruluşunun 105. yıl dönümü vesilesiyle yapılan açıklamalarda, yönetişim felsefesinin temelinde “halkın refahı” ilkesinin yer aldığı belirtildi. Çin yönetimi, 2012 yılından bu yana yaklaşık 100 milyon kişiyi yoksulluktan kurtardığını ve eğitim, sağlık ve sosyal güvenlik alanlarında dünyanın en geniş kapsamlı sistemlerinden birini oluşturduğunu bildirdi. Mevcut verilere göre, temel sağlık sigortası kapsama oranı yüzde 95’in üzerinde olup, ortalama yaşam süresi 79 yılın üzerine çıkmıştır.
15. Beş Yıllık Planın Önceliği: Vatandaşların Yaşam Kalitesi
Çin’in 2026-2030 dönemini kapsayan 15. Beş Yıllık Planı, ekonomik büyüme yerine “yüksek kaliteli kalkınma” hedefine odaklanıyor. Planın üçte birinden fazlası, istihdam, gelir adaleti, yaşlı ve çocuk bakımı gibi vatandaşların günlük yaşamını doğrudan etkileyen konulara ayrılmış durumda.
Dijital ekonominin büyümesiyle ortaya çıkan kuryeler, araç çağırma hizmeti sürücüleri ve e-ticaret çalışanları gibi yeni istihdam biçimlerine yönelik düzenlemeler de planın önemli gündem maddeleri arasında yer alıyor. Hükümet, bu çalışanların sosyal güvenlik sistemine entegrasyonunu ve haklarının korunmasını teşvik etmeyi amaçlıyor.
“Yüksek kaliteli kalkınma, insanların yaşam kalitesini iyileştirmeye ve kalkınma sonuçlarının daha geniş ve daha adil biçimde herkesin yararına sunulmasına odaklanıyor. Hedef, ekonomik büyüme ile yaşam koşullarının iyileşmesini eş zamanlı ilerleterek olumlu bir döngü oluşturmaktır.” — Zhang Linshan, Makroekonomik Araştırmalar Akademisi Araştırmacısı
Uzmanlar, bu stratejinin Çin’in kalkınma anlayışında niceliksel büyümeden niteliksel refaha doğru bir geçişi temsil ettiğini belirtiyor. Hükümetin, kamu hizmetlerini daha ulaşılabilir kılarak vatandaşların gelecek beklentilerini güvence altına almayı hedeflediği ifade ediliyor.
